Kompleksowy przewodnik po art. 15e ustawy o CIT: Zasady i zastosowanie po nowelizacji

Te limity miały znaczący wpływ na rozliczenia podatkowe wielu firm. Określały one maksymalną kwotę, jaką podatnik mógł zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów z tytułu nabycia usług niematerialnych od podmiotów powiązanych. Ich prawidłowe zastosowanie było kluczowe dla uniknięcia korekt podatkowych. Art. 15e-ograniczał-koszty dla wielu podatników.

Art. 15e ustawy o CIT: Geneza, Zakres i Uchylenie Przepisów

Artykuł 15e ustawy o CIT wprowadzono do polskiego systemu podatkowego w 2018 roku. Przepis miał na celu ograniczenie agresywnej optymalizacji podatkowej. Walczył również z erozją bazy podatkowej. Było to zgodne z międzynarodowymi inicjatywami BEPS (Base Erosion and Profit Shifting). Jego głównym celem było limitowanie kosztów uzyskania przychodów. Dotyczyło to nabycia usług niematerialnych od podmiotów powiązanych. Dlatego spółki w grupie kapitałowej musiały uważać na usługi doradcze. Przepis musiał być zgodny z unijnymi dyrektywami. Limit obejmował szeroki katalog usług. Wśród nich znajdowały się usługi doradcze, badania rynku oraz usługi reklamowe. Dotyczyło to także zarządzania i kontroli. Ograniczenia objęły również przetwarzanie danych, ubezpieczenia, gwarancje oraz poręczenia. Ważne jest, że usługi niematerialne CIT podlegały limitom. Dotyczyło to wydatków na rzecz podmiotów powiązanych. Na przykład, centralne usługi IT dla całej grupy podlegały ograniczeniom. Przepis obejmował bardzo szeroki zakres świadczeń. Dlatego jego stosowanie było powszechne. Uchylenie art. 15e nastąpiło na początku 2022 roku. Związało się to z reformą systemu podatkowego. Znana jest ona jako Polski Ład art. 15e. Polski Ład wprowadził wiele rewolucyjnych zmian. Chociaż przepis został zniesiony, jego skutki prawne są nadal istotne. Ma to znaczenie dla kosztów poniesionych przed tą datą. Podatnik nadal musi pamiętać o przepisach przejściowych. To wymaga zrozumienia dawnych regulacji. Kluczowe cechy art. 15e przed uchyleniem:
  • Limitowanie wydatków na usługi niematerialne.
  • Zastosowanie do transakcji z podmiotami powiązanymi.
  • Określony katalog usług objętych ograniczeniem.
  • Możliwość odliczania nieodliczonych kosztów w kolejnych latach.
  • Limit wydatków CIT określony kwotowo i procentowo.
Parametr Wartość/Data Uwagi
Limit podstawowy 3 mln PLN Kwota niezależna od EBITDA.
Procent EBITDA 5% Dotyczy nadwyżki ponad 3 mln PLN.
Data uchylenia Początek 2022 r. W ramach reformy Polski Ład.
Okres odliczania nieodliczonych 5 lat Dla kosztów poniesionych przed uchyleniem.

Te limity miały znaczący wpływ na rozliczenia podatkowe wielu firm. Określały one maksymalną kwotę, jaką podatnik mógł zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów z tytułu nabycia usług niematerialnych od podmiotów powiązanych. Ich prawidłowe zastosowanie było kluczowe dla uniknięcia korekt podatkowych. Art. 15e-ograniczał-koszty dla wielu podatników.

Kiedy wprowadzono art. 15e ustawy o CIT i dlaczego?

Art. 15e ustawy o CIT został wprowadzony w 2018 roku. Jego celem było ograniczenie możliwości zaliczania do kosztów uzyskania przychodów wydatków na usługi niematerialne od podmiotów powiązanych. Wiązało się to z implementacją unijnych dyrektyw BEPS. Miały one na celu przeciwdziałanie erozji bazy podatkowej i transferowi zysków. Jego celem było uszczelnienie systemu podatkowego. Polski Ład-uchylił-art. 15e w 2022 roku.

Jakie usługi były objęte limitem z art. 15e?

Limit obejmował szeroki katalog usług niematerialnych. Należały do nich usługi doradcze, badania rynku, reklamowe. Dotyczyło to również zarządzania, kontroli, przetwarzania danych, ubezpieczeń, gwarancji i poręczeń. Ważne było, że dotyczyło to transakcji z podmiotami powiązanymi. Lista ta była obszerna i często budziła wątpliwości interpretacyjne. Usługi niematerialne-podlegały-limitowi.

Art. 15e CIT: Zasady Kontynuacji Odliczeń i Wytyczne dla Okresu Przejściowego

Podatnicy, którzy nabyli prawo do odliczenia kosztów przed 1 stycznia 2022 roku, zachowują to prawo. Dotyczy to wydatków nieodliczonych w poprzednich latach. Art. 15e CIT nadal ma zastosowanie do tych historycznych kosztów. Jest to zgodne z art. 60 ust. 1 ustawy nowelizującej. Na przykład, koszty doradztwa prawnego z 2021 roku, które nie zostały rozliczone, można odliczać. Podatnicy mają prawo do kontynuowania odliczenie kosztów art. 15e. Koszty można odliczać w ciągu 5 kolejnych lat. Musi to być do wysokości rocznych limitów. Limit wynosi 3 miliony PLN plus 5% EBITDA. Ważne jest, że limit nie jest wyczerpywany przez wydatki poniesione po 2021 roku. Podatnik powinien ustalić wysokość EBITDA. Wpływają na nią przychody, koszty oraz amortyzacja. Limit EBITDA art. 15e jest kluczowy do prawidłowego rozliczenia. Podatnik-odlicza-koszty w ramach ustalonego limitu. Najnowsze interpretacje indywidualne Dyrektora KIS potwierdzają możliwość stosowania art. 15e w okresie przejściowym. Przykładem jest sygnatura 0111-KDIB1-2.4010.505.2022.1.AK. Interpretacje te dają pewność podatnikom. Dlatego ważne jest śledzenie oficjalnych stanowisk. Interpretacje-wyjaśniają-przepisy. Podatnicy powinni monitorować komunikaty Ministerstwa Finansów. 6 kroków do prawidłowego odliczenia historycznych kosztów:
  1. Zidentyfikuj nieodliczone koszty z lat poprzednich.
  2. Ustal wysokość limitu rocznego (3 mln PLN + 5% EBITDA).
  3. Zweryfikuj, czy przepisy przejściowe art. 15e mają zastosowanie.
  4. Dokumentuj wszystkie poniesione wydatki.
  5. Skonsultuj się z doradcą podatkowym.
  6. Regularnie monitoruj interpretacje fiskusa.
Rok Koszty poniesione Koszty odliczone / Nieodliczone
2021 5 mln PLN 3.5 mln PLN / 1.5 mln PLN
2022 0 PLN (historyczne) 3.5 mln PLN / -2 mln PLN (nadal do odliczenia)
2023 0 PLN (historyczne) 2.5 mln PLN / -0.5 mln PLN (nadal do odliczenia)
2024 0 PLN (historyczne) 1.8 mln PLN / -0.3 mln PLN (nadal do odliczenia)
2025 0 PLN (historyczne) 1.2 mln PLN / -0.2 mln PLN (nadal do odliczenia)

Ten przykład ma charakter ilustracyjny. Rzeczywiste wartości zależą od indywidualnej sytuacji podatnika. Wysokość EBITDA ma kluczowe znaczenie. Fiskus-potwierdza-odliczenia zgodnie z obowiązującymi zasadami.

ROZLICZENIE NIEODLICZONYCH KOSZTÓW Z ART. 15E W LATACH
Wykres przedstawia przykład rozłożenia odliczeń nieodliczonych kosztów z Art. 15e w kolejnych latach, gdzie początkowe koszty 6 mln PLN są rozliczane do 5 lat.
Czy limit 3 mln PLN + 5% EBITDA dotyczy tylko wydatków poniesionych przed 2022 rokiem?

Tak, limit 3 mln PLN powiększony o 5% podatkowej EBITDA ma zastosowanie wyłącznie do wydatków na usługi niematerialne poniesionych przed 1 stycznia 2022 roku. Dotyczy to kosztów, które nie zostały zaliczone do kosztów uzyskania przychodu. Wydatki poniesione po tej dacie nie podlegają już limitowaniu na podstawie art. 15e. EBITDA-określa-limit dla tych wydatków.

Jak obliczyć EBITDA dla celów art. 15e?

EBITDA (Earnings Before Interest, Taxes, Depreciation, and Amortization) dla celów art. 15e jest obliczana na podstawie wyniku finansowego podatnika. Należy uwzględnić przychody i koszty. Następnie trzeba skorygować je o amortyzację, odsetki i podatek dochodowy. Szczegółowe wytyczne można znaleźć w interpretacjach Dyrektora KIS.

Co się stanie, jeśli nie odliczę wszystkich kosztów w ciągu 5 lat?

Jeżeli nieodliczone koszty z lat poprzednich nie zostaną w pełni rozliczone w ciągu 5 kolejnych lat podatkowych, prawo do ich odliczenia w późniejszym okresie wygasa. Ważne jest precyzyjne planowanie i monitorowanie limitów rocznych. To pozwoli maksymalnie wykorzystać przysługujące odliczenia.

Art. 15e CIT a Usługi IT: Klasyfikacja i Wyjątki w Interpretacjach Podatkowych

Usługi informatyczne są często przedmiotem sporów interpretacyjnych. Dzieje się tak ze względu na ich złożony charakter. Wiele wniosków o interpretacje dotyczy właśnie tej kategorii usług. Usługi IT art. 15e budzą wiele wątpliwości. Na przykład, kompleksowe wsparcie IT dla dużej korporacji może być trudne do sklasyfikowania. Ze względu na dynamiczny rozwój technologii, klasyfikacja jest wyzwaniem. Niektóre usługi IT nie podlegają limitowaniu. Należą do nich udostępnianie serwerów/platform (sygn. 0114-KDIP2-2.4010.518.2019.1.JG). Również usługi helpdesk i projektowanie oraz wdrażanie aplikacji bez transferu licencji (sygn. 0114-KDIP2-2.4010.214.2020.2.JG) są wyłączone. Jednakże limitowanie usług informatycznych CIT dotyczy innych świadczeń. Na przykład licencje na oprogramowanie od zewnętrznych dostawców (sygn. 0111-KDIB2-1.4010.32.2020.2.BKD) podlegają limitom. Administrowanie infrastrukturą IT o charakterze zarządczym również. Licencje oprogramowanie art. 15e stanowią istotną kategorię limitowanych kosztów. Podatnik powinien indywidualnie oceniać charakter usług. Zaleca się podział świadczeń na fakturach. Właściwa kalkulacja wynagrodzenia jest kluczowa. Należy także przyporządkować koszty licencji. Helpdesk limit CIT zazwyczaj nie obejmuje, ale precyzja jest ważna. Dlatego podatnik powinien dokładnie dokumentować wszystkie transakcje. To pozwoli uniknąć problemów z organami podatkowymi. 5 rodzajów usług IT i ich statusu wobec art. 15e:
  • Udostępnianie serwerów/platform: Niepodlegające limitowaniu.
  • Projektowanie i wdrażanie aplikacji: Niepodlegające limitowaniu (bez transferu licencji).
  • Usługi helpdesk: Niepodlegające limitowaniu.
  • Administrowanie infrastrukturą IT: Może podlegać limitowaniu (charakter zarządczy).
  • Licencje na oprogramowanie: Podlegające limitowaniu. Interpretacje usług IT często to potwierdzały.
Typ Usługi Status Limitowania Sygnatura Interpretacji
Udostępnianie serwera NIE 0114-KDIP2-2.4010.518.2019.1.JG
Projektowanie aplikacji (bez licencji) NIE 0114-KDIP2-2.4010.214.2020.2.JG
Usługi helpdesk NIE 0114-KDIP2-2.4010.523.2019.1.P
Obsługa infrastruktury IT NIE 0114-KDIP2-2.4010.72.2020.1.AS/AM
Administrowanie infrastrukturą IT (zarządcze) TAK 0114-KDIP2-2.4010.14.2020.2.RK
Licencje na oprogramowanie TAK 0111-KDIB2-1.4010.32.2020.2.BKD

Interpretacje te są poglądowe. Każda sprawa wymaga indywidualnej oceny. Są to interpretacje z okresu obowiązywania art. 15e. Fiskus różnie interpretował te zagadnienia. Licencje-podlegają-ograniczeniom. Faktura-powinna zawierać-podział świadczeń.

Czy usługi helpdesk zawsze są wyłączone z limitu art. 15e?

Zgodnie z interpretacjami, usługi helpdesk polegające na bieżącej obsłudze informatycznej problemów użytkowników podlegają wyłączeniu z limitowania na podstawie art. 15e ustawy o CIT. Ważne jest, aby ich charakter był czysto techniczny. Nie mogą być doradcze czy zarządcze. Te mogłyby podlegać limitom. Helpdesk-jest wyłączony z-limitu.

Czy zakup licencji na oprogramowanie podlegał limitom art. 15e?

Tak, dostawa licencji na korzystanie z oprogramowania, zwłaszcza od podmiotów powiązanych lub zewnętrznych dostawców, co do zasady podlegała limitowaniu na podstawie art. 15e ustawy o CIT. Wyjątkiem były sytuacje, gdy licencje były wykorzystywane bezpośrednio do świadczenia usług przez podatnika. Nie stanowiły wtedy samodzielnego świadczenia. Licencje-podlegają-ograniczeniom.

Art. 15e CIT a Zagraniczny Zakład: Wpływ na Obliczanie Podatkowej EBITDA

Kwestia dochodów i kosztów zagranicznego zakładu budziła wątpliwości. Dotyczyło to limitów CIT. Przepisy te są implementacją prawa unijnego. Art. 15e CIT zagraniczny zakład jest złożonym zagadnieniem. Na przykład, polska spółka z oddziałem w Niemczech musiała analizować te kwestie. Pojawiały się wątpliwości co do stosowania limitów kosztowych. Obowiązują nas umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania. Ministerstwo Finansów potwierdziło swoje stanowisko 8 lipca 2019 roku. Przy wyliczaniu EBITDA dla celów limitów nie należy uwzględniać przychodów i kosztów zagranicznego zakładu. Dzieje się tak, jeśli wynik tego zakładu jest rozliczany w państwie jego lokalizacji. Musi to być zgodne z umową o unikaniu podwójnego opodatkowania (UPO). EBITDA zagraniczny zakład jest więc pomniejszana. Dotyczy to sytuacji, gdy Art. 7 ust. 3 ustawy o CIT i UPO mają zastosowanie. Umowa o unikaniu podwójnego opodatkowania CIT jest tutaj kluczowa. Wyłączenie to jest korzystne dla polskich rezydentów. Obniża podstawę do limitowania w Polsce. Na przykład, dochody zagranicznego zakładu nie zwiększają podstawy do obliczania limitów. Podatnicy powinni monitorować stanowiska Ministerstwa Finansów. Dochody zagranicznego zakładu CIT są opodatkowane za granicą. Należy szczegółowo analizować UPO. Zagraniczny zakład-rozlicza-dochody w swoim kraju. 4 kluczowych zasad dotyczących zagranicznego zakładu i art. 15e:
  • Wyłączenie przychodów z zagranicznego zakładu z polskiej EBITDA.
  • Zastosowanie tylko w przypadku rozliczania wyniku zgodnie z UPO.
  • Brak wpływu na limitowanie kosztów CIT w Polsce.
  • Konieczność analizy konkretnej umowy o unikaniu podwójnego opodatkowania.
Czy wszystkie zagraniczne zakłady są wyłączone z EBITDA?

Nie zawsze. Dochody i koszty zagranicznego zakładu nie są uwzględniane w obliczeniach EBITDA dla celów limitów CIT tylko wtedy, gdy wynik tego zakładu jest rozliczany w państwie jego lokalizacji. Musi to być zgodne z odpowiednią umową o unikaniu podwójnego opodatkowania (UPO). Jeśli UPO przewiduje inną metodę rozliczenia, sytuacja może być odmienna. UPO-reguluje-opodatkowanie.

Jakie są ryzyka błędnego obliczenia EBITDA w kontekście zagranicznego zakładu?

Błędne uwzględnienie lub pominięcie przychodów i kosztów zagranicznego zakładu w obliczeniach EBITDA może prowadzić do nieprawidłowego wyliczenia limitów kosztów. To z kolei może skutkować zaniżeniem podstawy opodatkowania. Naliczone zostaną zaległości podatkowe wraz z odsetkami. Możliwe są również potencjalne sankcje ze strony organów podatkowych. EBITDA-nie uwzględnia-zagranicznych przychodów bez analizy UPO.

Redakcja

Redakcja

Edukujemy przedsiębiorców i doradzamy w zakresie rachunkowości i prowadzenia firmy.

Czy ten artykuł był pomocny?